15.4 C
Άγιος Νικόλαος
29 Ιανουαρίου 2023
Επιστήμη Ιστορία Πολιτισμός

Οπενχάιμερ: Ο «Πατέρας» της ατομικής βόμβας

Ο Ρόμπερτ Οπενχάιμερ από τη γέννησή του στη Νέα Υόρκη τον Απρίλιο του 1904 ως τον θάνατό του στο Πρίνστον τον Φεβρουάριο του 1967, με ενδιάμεσο σταθμό το Λος Αλαμος, όπου κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου διηύθυνε το Σχέδιο Μανχάταν, το μυστικό πρόγραμμα κατασκευής της ατομικής βόμβας. Η διαδρομή αυτή τον έφερε στο επίκεντρο μεγάλων πολιτικών συγκρούσεων και επιστημονικών επιτευγμάτων κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα.

Γεννήθηκε στις 22 Απριλίου 1904 στη Νέα Υόρκη από πατέρα έμπορο που ήρθε μετανάστης στις ΗΠΑ από τη Γερμανία και από μητέρα ζωγράφο με καταγωγή από τη Βαλτιμόρη. Ύστερα από δύσκολα σχολικά χρόνια στα οποία ήταν κλεισμένος στον εαυτό του, ακοινώνητος και γεμάτος ανασφάλειες- ανασφάλειες που τον ακολούθησαν σε όλη του τη ζωή –μπαίνει στο Χάρβαρντ το 1922, όπου παράλληλα με την φυσική και τη χημεία παρακολουθεί μαθήματα φιλοσοφίας, γαλλικής φιλολογίας ενώ έχει ιδιαίτερη έφεση στις γλώσσες. Μαθαίνει λατινικά, ελληνικά γαλλικά, γερμανικά και προκειμένου να δώσει μία διάλεξη στην Ολλανδία μαθαίνει μέσα σε έξι εβδομάδες Ολλανδικά.

Τρία χρόνια αργότερα τελειώνει τις σπουδές στο πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ και ξεκινάει μία σειρά ταξιδιών σε μεγάλα επιστημονικά κέντρα της Ευρώπης, σε μία περίοδο που η Γηραιά Ήπειρος ήταν το επίκεντρο των επιστημονικών επαναστάσεων. Το 1926 και αφού έχει περάσει από το πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ – όχι και με τις καλύτερες αναμνήσεις, καθώς ήταν μία δύσκολη περίοδος κατά την οποία ο αμερικανός φυσικός αναζητούσε την ψυχική του ηρεμία – αποδέχεται την πρόσκληση του Γερμανού φυσικού Max Born – ένας από τους θεμελιωτές της κβαντικής μηχανικής – να εργαστεί στο πλευρό του στην πόλη Γκέτινγκεν της Γερμανίας.

Το 1927 ο Οπενχάιμερ παίρνει το διδακτορικό του πάνω στην κβαντική θεωρία των μορίων» με τη δημιουργία της «προσέγγισης Born – Oppenheimer» που αποτελεί μέχρι και σήμερα τη βάση για οποιαδήποτε μελέτη των μορίων. Το ταξίδι του στην Ευρώπη τελειώνει το 1929. Επιστρέφει οριστικά πλέον στις Ηνωμένες Πολιτείες καλύπτοντας παράλληλα δύο θέσεις, τόσο στο πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλεϊ όσο και στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Καλιφόρνιας στην Πασαντίνα. Λίγα χρόνια μετά αρχίζουν να κυκλοφορούν φήμες που θέλουν το Ρόμπερτ Οπενχάιμερ να έχει στενές επαφές με το κομμουνιστικό κόμμα – άλλωστε πολλά άτομα από το κοντινό του περιβάλλον ήταν μέλη του κόμματος ή ανήκαν σε οργανώσεις που πρόσκεινταν σε αυτό – χωρίς ποτέ ωστόσο να επιβεβαιωθούν. Τον Ιούνιο του 1942 διορίζεται επιστημονικός διευθυντής του προγράμματος Manhattan για την κατασκευή της ατομικής βόμβας.

 “Είμαι ο θάνατος: ο καταστροφέας των κόσμων”. Αυτά ήταν τα λόγια του γερμανικής καταγωγής αμερικανού φυσικού Ρόμπερτ Οπενχάιμερ, με τα οποία περιέγραψε τη στιγμή της πρώτης έκρηξης ατομικής βόμβας στην έρημο του Νew Mexico στις 16 Ιουλίου του 1945.

Ο Οπενχάιμερ ιδρύει ένα νέο ερευνητικό σταθμό στο Los Alamos του New Mexico. Εκεί φέρνει τα καλύτερα μυαλά που υπήρχαν στη φυσική για να εργαστούν στην ανάπτυξη μιας ατομικής βόμβας καταλήγοντας στο τέλος να διαχειρίζεται περισσότερους από τρεις χιλιάδες ανθρώπους. Η πρώτη δοκιμή ατομικής βόμβας γίνεται στην έρημο του Alamogordo στο Νέο Μεξικό στις 16 Ιουλίου 1945 – με το κωδικό όνομα «Trinity» – με τον Οπενχάιμερ λίγο καιρό αργότερα να συμφωνεί με την πλειοψηφία που τασσόταν υπέρ της χρήσης της βόμβας ενάντια στην Ιαπωνία. Το αποτέλεσμα είναι γνωστό. Οι βόμβες ουρανίου της 6ης Αυγούστου και πλουτωνίου της 9ης Αυγούστου του 1945 ερημώνουν τη Χιροσίμα και το Ναγκασάκι.


Οταν αργότερα είδε τις καταστρεπτικές συνέπειες του όπλου που κατασκεύασε, πρωτοστάτησε στην κίνηση για τον έλεγχο των πυρηνικών εξοπλισμών. Την στιγμή μάλιστα της βράβευσης για τη συνεισφορά του στον πόλεμο από τον πρόεδρο Τρούμαν, ο Οπενχάιμερ δηλώνει: «Κύριε πρόεδρε, έχω αίμα στα χέρια μου». Μία φιγούρα τόσο αναγνωρίσιμη όσο αυτή του Αϊνστάιν, έγινε σύμβολο μίας ολόκληρης εποχής κερδίζοντας τον θαυμασμό των περισσότερων φυσικών. Έπρεπε να φτάσει το 1961 για να βραβευτεί με το βραβείο Fermi – την ανώτατη διάκριση – από την Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας.

Με την επιδείνωση των αμερικανοσοβιετικών σχέσεων στο τέλος της δεκαετίας του ’40 και την άνοδο στην εξουσία των Ρεπουμπλικανών το 1953 η αντίθεσή του στην κατασκευή της βόμβας του υδρογόνου και η απόρριψη των μαζικών πυρηνικών αντιποίνων προκάλεσαν την οργή του κατεστημένου εθνικής ασφαλείας στην Ουάσιγκτον, η οποία αποφάσισε να τον εξουδετερώσει. Στην εποχή του μακαρθισμού ο πατέρας της ατομικής βόμβας θεωρήθηκε κίνδυνος για την εθνική ασφάλεια της Αμερική και το 1954 απομακρύνθηκε από την Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας, όπου από τον Ιανουάριο του 1947 είχε διατελέσει πρόεδρος του συμβουλίου εμπειρογνωμόνων της.

Πέθανε στις 18 Φεβρουαρίου του 1967 από καρκίνο του λάρυγγα.

Στις 20 Ιουλίου του 2023 θα δούνε από τον βραβευμένο σκηνοθέτη Κρίστοφερ Νόλαν, την ταινία «Oppenheimer» που θα αφηγηθεί την ιστορία του μεγάλου φυσικού με πρωταγωνιστή τον Κίλιαν Μέρφι

Ο Κίλιαν Μέρφι στο ρόλο του Οπενχάιμερ

Είναι «ένα θρίλερ, που βάζει στους θεατές στην αγωνιώδη και παράδοξη κατάσταση ενός αινιγματικού ανθρώπου που παίρνει το ρίσκο να καταστρέψει τον κόσμο, προκειμένου να τον σώσει», όπως διαβάζουμε στο δελτίο τύπου και βασίζεται στο βραβευμένο με Πούλιτζερ βιβλίο «American Prometheus: The Triumph and Tragedy of J. Robert Oppenheimer» του Κάι Μπερντ και του Μάρτιν Τζ. Σρούιν.

Πέρα από τον Κίλιαν Μέρφι που έχει αναλάβει τον πρωταγωνιστικό ρόλο, στην ταινία θα δούμε ένα all star καστ με τους Έμιλι Μπλαντ, Ρόμπερτ Ντάουνι Τζ., Ματ Ντέιμον, Ράμι Μάλεκ, Φλόρενς Πιου, Μπένι Σάφντι, Μάικλ Ανγκαράνο, Τζος Χάρτνετ και Κένεθ Μπράνα.

Ακολουθήστε το filoxenianews στο Google News στο Facebook και στο linkedin

Δείτε ακόμα

Ελλάδα: Τα ήθη και τα έθιμα των Χριστουγέννων

Γ. Π.

Tesla Bot: Θα βάλει τέλος στην έλλειψη εργατικών χεριών και θα μειώσει το μισθολογικό κόστος

Γ. Π.

Δομήνικος Θεοτοκόπουλος-El Greco

N. K.

Expedia Open World: Η νέα πλατφόρμα που θα καθοδηγεί τους πελάτες σε ξενοδοχεία με τις καλύτερες κριτικές

Γ. Π.

Κώστας Μακεδόνας, Χρήστος Νικολόπουλος, Opera Chaotique, Γιάννης Σαββιδάκης κ.ά στο Heraklion Arts and Culture

Ν. Π.

Ο Περιφερειάρχης Κρήτης εγκαινίασε την πρώτη περιοδική έκθεση του νέου Αρχαιολογικού Μουσείου Χανίων

Ν. Π.
φορτώνει....